\             1. การบำบัดรักษาผู้ติดยาเสพติด สืบเนื่องจากปี พ.ศ.2501  ได้มีประกาศของคณะปฏิวัติ ฉบับที่ 37 วันที่ 9 ธันวาคม 2501 สมัยจอมพลสฤษดิ์ ธนะรัตน์ เป็นหัวหน้าคณะปฏิวัติ ได้ประกาศให้เลิกสูบฝิ่นและเลิกจำหน่ายฝิ่นทั่วราชอาณาจักร ภายในวันที่ 30 มิถุนายน 2502  ผู้ใดเสพฝิ่นหรือมีฝิ่นในครอบครอง  นอกจากจะมีความผิดตามกฎหมายว่าด้วยฝิ่นแล้ว เมื่อพ้นโทษให้เจ้าพนักงานส่งตัวเข้ารับการรักษาพยาบาลและพักฟื้นในสถานที่ที่กำหนดไว้ได้แต่ไม่เกิน 90 วัน  ทำให้ผู้ติดฝิ่นทั่วประเทศไทยพยายามหาที่อดฝิ่น  คณะสงฆ์ถ้ำกระบอกในสมัยนั้น ปี พ.ศ.2502 จึงเริ่มดำเนินการรักษาผู้มาเลิกฝิ่นเป็นครั้งแรก เนื่องจากมีทั้งผู้ติดฝิ่นเอง และญาติโยมที่มีญาติพี่น้องติดฝิ่น มาขอร้องให้ช่วย แม้จะบอกว่ายังไม่มียาก็ตามคนไข้ก็พยายามอดทนเพราะมีกำลังใจว่ามาวัด  ต่อมาจึงอาศัยดอกบัวช่วยเป็นยาแทนเพราะคนไข้ต้องการกำลังใจจากศาสนา ในภายหลังหลวงพ่อใหญ่จึงคิดสมุนไพรปรุงขึ้นมาเป็นตัวยาใช้บำบัดผู้มาเลิกยาเสพติด จนถึงปัจจุบัน จากอดีต สู่ปัจจุบัน   2. การดำเนินงานมูลนิธิถ้ำกระบอก พระอาจารย์เจริญ  ปานจันทร์ เป็นประธานมูลนิธิถ้ำกระบอก โดย ได้รับการจดทะเบียนเมื่อวันที่  20  ธันวาคม  2542  มีวัตถุประสงค์เพื่อ จัดตั้งกองทุนสำหรับช่วยเหลือค้นคว้าโฆษณา บำบัดการติดยาและสารเสพติด จัดตั้งกองทุนสำหรับสงเคราะห์ผู้ขาดแคลนทุนทรัพย์ ให้ได้รับการรักษาเพื่อเลิกติดยาเสพติดให้โทษ ณ วัดถ้ำกระบอก ทำการค้นคว้าโฆษณาต่อต้าน และให้การศึกษาเกี่ยวกับภัยที่เกิดจากยาเสพติด ทำการฟื้นฟูสภาวะทางจิตและทางกายแก่ผู้หายป่วยจากการเสพยาเสพติด ดำเนินการฝึกและส่งเสริมอาชีพเพื่อการอยู่รอดในชีวิตใหม่ของผู้เลิกยาเสพติด    ต่อมาได้มีการยื่นเรื่องขอแก้ไขเปลี่ยนแปลงข้อบังคับไปยังนายทะเบียนอีก เพื่อให้วัตถุประสงค์และข้อบังคับใหม่เหมาะสมกับสภาพงานที่ทำในปัจจุบันมากขึ้น เนื่องจากพระอาจารย์เจริญ  ปานจันทร์  เป็นประธานกรรมการมูลนิธิ ทำให้การดำเนินกิจกรรมต่างๆ ที่สนับสนุนการบำบัดรักษายาเสพติด ได้อาศัยมูลนิธิเข้ามามีบทบาทมากยิ่งกว่าสมัยเดิม  เช่นกิจกรรมการแข่งขันกีฬาต้านภัยยาเสพติด การเข้าค่ายยุวชนต้านภัยยาเสพติด  โครงการค่ายต้นกล้า  พิธีปฏิญาณตนไม่พึ่งพายาเสพติด  และอื่นๆ เป็นต้น อย่างไรก็ตามการบำบัดรักษาผู้ติดยาเสพติดโดยตรง  ยังคงเป็นภาระหน้าที่ของวัดถ้ำกระบอกเช่นเดิม  ภารกิจอันยาวนานกว่า ๔๐ ปีที่ทางวัดได้ดำเนินการช่วยเหลือบุคคลผู้ตกทุกข์ได้ยากอันเนื่องมาจากยาเสพติดนี้  ใช้ตัวยาสมุนไพร ที่ทำขึ้นเองโดยแม่ชีเมี้ยน ตั้งแต่ปี ๒๕๐๔ โดยไม่มีการเปลี่ยนแปลง ส่วนรายการอื่นๆ  นอกเหนือจากตัวยาแล้ว  มีการพัฒนามาเป็นลำดับตามยุคสมัย นโยบาย  และปัจจัยสนับสนุน   แต่สิ่งหนึ่งที่วัดพยายามรักษาไว้  คือการให้การบำบัดรักษาฟรีกับผู้ป่วย  ทั้งในและนอกประเทศ  โดยไม่ได้คิดค่าตอบแทนในการบำบัดรักษาแต่ประการใด